Łańcuch rowerowy to jeden z elementów, który zużywa się najszybciej w całym napędzie. Zaniedbanie jego wymiany w odpowiednim momencie prowadzi do kosztownej konsekwencji: zużytego łańcucha nie da się naprawić – za to może on zniszczyć kasetę i zębatki, których wymiana kosztuje wielokrotnie więcej. Dlatego regularne sprawdzanie i terminowa wymiana łańcucha to podstawowa ekonomia rowerowego budżetu.
Kiedy wymienić łańcuch? Jak zmierzyć zużycie?
Łańcuch rowerowy zużywa się przez rozciąganie ogniw – dokładniej przez zużycie sworzeń łączących ogniwa. Potocznie mówi się o „rozciąganiu łańcucha”, ale fizycznie chodzi o wydłużenie podziałki (odstępu między sworzniami). Zbyt długi łańcuch źle zazębia się z zębami kasety i zębatek, co prowadzi do ich szybkiego zużycia.
Do pomiaru zużycia potrzebny jest miernik łańcucha (koszt: 15-30 zł) – proste narzędzie, które wkładasz w łańcuch i od razu widzisz, czy jest zużyty:
- 0.5% wydłużenia – wymień łańcuch (szczególnie ważne przy łańcuchu 11/12-biegowym)
- 0.75% wydłużenia – konieczna wymiana łańcucha, ryzyko zużycia kasety
- 1.0% wydłużenia – łańcuch i kaseta prawdopodobnie już zniszczone – wymień oba
Przy regularnej jeździe (100-200 km tygodniowo) i dobrej konserwacji łańcuch wytrzymuje zazwyczaj 1500-3000 km. Przy zaniedbaniu smarowania zużywa się 2-3 razy szybciej.
Jak wybrać odpowiedni łańcuch rowerowy?
Łańcuchy nie są wymienne między wszystkimi rowerami – musisz wybrać łańcuch dopasowany do liczby biegów (zębatek w kasecie) Twojego roweru. Łańcuch 12-biegowy jest węższy niż 11-biegowy, który jest węższy niż 10-biegowy itd. Montaż niewłaściwego łańcucha grozi awariami i złym działaniem napędu.
- Sprawdź liczbę biegów na kasecie (z tyłu roweru)
- Kup łańcuch oznaczony jako „X-speed” (gdzie X = liczba biegów), np. „11-speed”
- Zalecane marki: KMC, Shimano, SRAM, Connex. Unikaj nieznanych marek z taniami łańcuchami – zużywają się szybciej i mogą zerwać się podczas jazdy
Jak wymienić łańcuch krok po kroku?
Wymiana łańcucha to prosta czynność, którą możesz wykonać samodzielnie z podstawowymi narzędziami:
Potrzebne narzędzia
- Wybijak łańcucha (chain tool) lub łańcuch z zamkiem quick link
- Nożyce do łańcucha lub narzędzie wielofunkcyjne z wybijaczem
- Nowy łańcuch
- Smar do łańcucha
Krok 1: Odmierz długość nowego łańcucha
Owiń nowy łańcuch (bez zamka) wokół największej tarczy z przodu i największej zębatki z tyłu (bez przechodzenia przez przerzutkę tylną). Dodaj dwa ogniwa i to jest właściwa długość. Możesz też porównać z zużytym łańcuchem układając je obok siebie.
Krok 2: Usuń stary łańcuch
Jeśli stary łańcuch ma zamek quick link: użyj specjalnych szczypiec lub odepnij zamek ręcznie. Jeśli nie ma zamka: użyj wybijaka łańcucha, żeby wypchnąć sworzeń z jednego ogniwa.
Krok 3: Przeprowadź i połącz nowy łańcuch
Przeprowadź nowy łańcuch przez przerzutkę tylną (zgodnie z oryginalną trasą starego łańcucha – warto zrobić zdjęcie przed demontażem), przez zębatkę i wokół tarczy. Połącz końce zamkiem quick link lub wbij sworzeń wybijaczem.
Krok 4: Smarowanie
Nałóż smar na nowy łańcuch (patrz wcześniejszy artykuł o smarowaniu) i przejedź kilka metrów, żeby smar wnikł w ogniwa. Wytrzyj nadmiar z zewnątrz.
Kiedy wymienić kasetę razem z łańcuchem?
Kaseta zużywa się wolniej niż łańcuch, ale w końcu i ona wymaga wymiany. Gdy wymieniasz łańcuch po raz drugi lub trzeci, sprawdź stan kasety:
- Obejrzyj zęby – powinny być symetryczne, nieostro zakończone. Zużyta kaseta ma zęby przypominające „rekina zęby” – zaostrzonym i asymetryczne.
- Nowy łańcuch na zużytej kasecie będzie przeskakiwać i nie trzymać biegów – to wyraźny sygnał do wymiany kasety.
Podsumowanie
Terminowa wymiana łańcucha to najprostsza i najtańsza forma ochrony napędu rowerowego. Kupuj miernik łańcucha, sprawdzaj zużycie co 500 km i wymieniaj łańcuch zanim zniszczy kasetę. To kilkadziesiąt złotych co kilka miesięcy zamiast kilkuset złotych za nową kasetę i zębatki.
